Ben makale inceleme ödevinde Hidehiro Watanabe ve Makoto Mizunami tarafından yazılan “Pavlov’s Cockroach: Classical Conditioning
of Salivation in an Insect” başlıklı makaleyi inceledim.
Bu makalede, Pavlov’un köpekler
üzerinde yaptığı klasik koşullanma çalışması, hamam böcekleri kullanılarak
denenmiştir. Salya koşullandırması şimdiye kadar sadece insan ve köpeklerde
gözlenmiştir. Memeli beyni karmaşık olduğu için salya koşullandırmasının
mekanizması tam olarak anlaşılamamıştır. O yüzden eğer böceklerde salya
koşullandırması varsa araştırmalar bu doğrultuda yapılıp salya koşullandırma
mekanizması daha iyi anlaşılabilecektir.
Eğitilmemiş hamam böcekleri ağızlarına
değdirilen şeker çözeltisine salya salgılanması tepkisini verirken, antenlerine
uygulanan nane veya vanilya kokusuna tepki vermemektedirler. Yapılan
denemelerde, bir koku şeker çözeltisiyle ilişkilendirilirken, diğer koku şeker
çözeltisiyle ilişkilendirilmeden uygulanmıştır. Şekerle ilişkilendirilen koku uygulandığında
böceklerde salya artışına neden olurken, şekerle ilişkilendirilmeyen koku salya
artışına neden olmamıştır. Koşullandırma etkisi denemelerden sonra 1 gün sürmüştür.
Bu çalışma, salyanın klasik koşullandırılabileceğini köpek ve insandan sonra
böceklerde de göstermiştir. Bu çalışmanın sonuçları ile salya koşullandırması
daha basit olan böceklerin sinir sisteminde hücresel düzeyde araştırılabilir.
Makalenin linki:
